Market rafları, cebimiz dolu olduğu sürece ken­dimizi güvende his­sediyoruz. Bir ül­kede yeterince gıda olmasını ve halkın gıdaya finansal ola­rak erişebilme ka­biliyetini gıda gü­vencesi olarak an­latıyoruz. Oysa gıda dayanıklılığı bambaşka bir kavram.

Economist Impact’in 2026 Resilient Food Systems In­dex’i 60 ülkeyi sadece üretime göre değil; erişilebilirlik, teda­rik sürekliliği, gıda güvenliği ve iklim risklerine uyum ka­pasitesine göre değerlendirdi. Listenin en dayanıklıları Por­tekiz, Fransa, Birleşik Krallık, Japonya ve Hollanda gibi ülke­ler olsa da hiçbir ülke tam ola­rak dayanıklı değil.

Listenin sonunda Demokratik Kongo Cumhuriyeti gibi iklim, altya­pı ve yönetişim sorunları yaşa­yan ülkeler var. Türkiye 56,68 puan ile listenin 47. sırasın­da, Gana, Şili gibi pek çok ülke bizden daha dayanıklı. Karne­mizdeki zayıfları nasıl okumak gerekiyor, tarım gıda sistemi­mizdeki açıklar nereden kay­naklı hiç ölçtük mü?

“Gıda güvencesi” ile “gıda dayanıklılığı” aynı şey değil

Tarım/gıda sistemlerinin “kuraklık, sel gibi, aşırı hava koşullarına, jeopolitik istik­rarsızlığa, salgın hastalıklara, yangına, enerji krizlerine, sa­vaşlara, tedarik zinciri kırıl­malarına karşı işleyişini sür­dürebilme yeteneği olarak ta­nımlanan “gıda dayanıklılığı puanımız” gelecek yıllardaki gıda enflasyonunu, üretkenli­ği belirleyecek. En mühim so­ru, bugün yeterli olan kaynak­lar yarına kalacak mı, yeterli mi, değişen iklime uyumlana­bildik mi?

Karın tokluğuna yoksulluk

Endeksin en endişe verici bulgusu en büyük 15 gıda ih­racatçısı ülkenin ortalama da­yanıklılık puanı 71 iken en bü­yük 15 gıda üreticisi ülkenin puanı 65,9 olması. Bu ülkeler küresel gıda dayanıklılığı için çok önemli. Daha kötüsü dün­yanın yüzde 62’sinde en ucuz beslenme hane halkalrının ge­lirinin yüzde 60’ını tüketiyor. Karın tokluğuna yoksulluk de­rinleşen antroposen ironisi. Araştırmanın destekleyicisi........

© Dünya