Dünyada ve ülkemizde sermaye ve sermaye yanlısı iktidarlar 19’uncu yüzyıl koşullarına geri dönen bir istihdam rejimini dayatıyorlar. Bu yeni istihdam rejiminin inşası için dini araçsallaştırıyorlar. Ülkemizde bu araçsallaştırma ahilik, fıtrat, aile yılı, kader, maarif müfredatı, toplumsal cinsiyet eşitliği karşıtlığı gibi araçlarla, söylemlerle karşımıza çıkıyor.

Dini bu sömürü düzeninin rıza aygıtı haline getirmeye çalışıyorlar. Laiklik mücadelesinin, aydınlanma mücadelesinin sınıf mücadelesinden bağımsız olmayacağının en somut halini yaşıyoruz. Demokratik İslam üzerinden yeni Anayasa çağrıları sermayenin, kapitalizmin çağrısı aynı zamanda.

MESEM, İşgücü Uyum Programı (İUP), Aktif İş Gücü Programları adı altında düzenlenen programlar kapitalizmin yeni istihdam projesi. MESEM; 2016 yılında patronlar için çocuk emeği sömürüsü amacıyla başlatılan bir AKP icadıdır. Adında geçen ‘eğitim’ kelimesi çocuk işçiliğini perdelemenin aracıdır. Örgün eğitim istatistiklerinde çocuklar okulda görünürken gerçek ise haftanın en az 4 günü çalıştırılmalarıdır.

Lise çağında olan her 10 öğrenciden 4’ü mesleki eğitim adıyla çocuk yaşta işçilikle karşı karşıya bırakılmaktadır. 2002’de yüzde 17 olan lise çağı mesleki eğitim oranı 2025’te yüzde 43’e dek ulaşmıştır.

2025-2026 eğitim yılı başı itibarıyla MESEM’lerdeki çocuk sayısı yarım milyona (392 bin 887) yaklaşmaktadır. Ancak bu sayı gerçeği yansıtmıyor çünkü çocuklar, yoksulluktan kaynaklı asgari ücretin üçte biri veya yarısı için eğitim yılı içerisinde de MESEM’lere geçmeye devam ediyorlar.

Meslek liselerinde staj adı altında, dört yeni okul modelinde, MESEM’lerde çalıştırılan çocuk sayısı yaklaşık 2 milyondur.

***

MESEM, çocukları okuldan kopartarak organize sanayi bölgelerine, ticaret bölgelerine, atölyelere, inşaatlara hapseder. Yoksulluğun çaresizliği çocukları, okulu bırakarak 9, 10 ve........

© Birgün