Milyonlarca işçi, kamu görevlisi ve emekli gözünü temmuz ayında dikmiş durumda. Çünkü temmuz ayı emek gelirlerinde artış ayıdır. Yasa gereği kamu görevlilerinin maaşları ve tüm emeklilerin aylıkları temmuzda artacak. Yine toplu iş sözleşmesi kapsamındaki işçilerin önemli bir bölümü de temmuz ayında 6 aylık zam alacak. Bir kısmı resmi enflasyon kadar, bir bölümü onun oldukça altında. Sendikasız işçiler ve özellikle asgari ücretle çalışanlar için ise ümit yok. Hükümet kemer sıkma politikasında ısrarlı. O yüzden asgari ücrette temmuz ayında bir artış beklenmiyor. Dolayısıyla emek gelirlerinin önemli bir bölümünde temmuz ayında artış pek olası değil. 19 milyona yakın işçi sıfır zamla, 6 milyona yakın memur ve emeklisi ise enflasyonun altında artışla yüz yüze. Bu hafta çalışanlar için en kritik ay olan temmuzu ve sendikal hareketin durumunu ele alacağım.

ENFLASYON VE EMEK GELİRLERİ

Temmuz ayında geliri artacak olanlar en çok 6 aylık (Ocak-Haziran) resmi enflasyon kadar artış alacak. Tavan resmi enflasyon oranıdır. Resmi enflasyon TÜİK tarafından açıklanan enflasyon. 5 aylık enflasyon geçen hafta belli oldu (yüzde 16,61). Varın 6 aylık enflasyonu tahmin edin! 6 aylık enflasyonun yüzde 18-19 arasında açıklanması şaşırtıcı olmaz. TÜİK milyonlarca çalışanın kaderini belirliyor. Adeta en büyük işveren. Ancak TÜİK’in resmi enflasyon verileri üzerindeki şaibe sürüyor. Veriler kamuoyunda inandırıcı bulunmuyor. Çünkü TÜİK şeffaf davranmıyor ve kesinleşmiş yargı kararlarına uymuyor. Enflasyona esas mal ve hizmet fiyat listesini açıklamıyor. TÜİK Başkanı değişti ancak TÜİK’in yargı kararlarını hiçe sayan tutumu değişmedi. Hukuka aykırı davranan kurumun gerçeğe uygun davranacağının garantisi yok. Dolayısıyla temmuz ayında emek gelirlerinin bir bölümü TÜİK’in insafına kalmış durumda. TÜİK ne diyorsa o olacak. Ancak çalışanların ve emeklilerin önemli bir bölümü o tartışmalı resmi enflasyon kadar bile artış alamayacak. Temmuz ayında ne olacak? Tek tek bakalım.

İşçi ve Bağ-Kur emeklileri: Malum, işçi ve Bağ-Kur emeklileri tamı tamına resmi enflasyon kadar zam alacak. TÜİK tarafından temmuz ayı başında açıklanacak 2026 yılı resmi enflasyon ne ise o kadar artış alacaklar. Zırnık refah payı yok. İyileştirme yok, büyümeden pay yok.

Kamu görevlileri ve emeklileri: Kamu görevlileri (memurlar) ve onların emeklilerinin durumu ne? Maalesef onlar için resmi enflasyonu bile görmek bile mümkün değil. Memurlar ve onların emeklileri resmi enflasyonun yaklaşık 4 ila 4,5 puan altında artış alacaklar. 6 aylık enflasyon yüzde 18-19 arasında olursa memur ve memur emeklilerinin yüzde 14-15 arasında artış alacağını söylemek mümkün.

Neden böyle? Çünkü bir ucube toplu sözleşme hükmü var. Yıllardır kamu emekçilerinin başına bela bu hüküm. Çok basit bir şekilde, gerçekleşen enflasyon artı refah payı şeklinde düzenlenmesi gereken 6 aylık toplu sözleşme zammı geçmiş zammın mahsubu esasına dayandığı için memurların aleyhine işliyor. Bunu yıllardır yazıyorum ama yetkili sendika bunu bir türlü kavrayıp tutum almıyor!

Kıdem tazminatı ve emeklilik ikramiyesi: Memurların enflasyonun altında kalması sadece onları etkilemiyor. İşçilerin kıdem tazminatı ve memurların emekli ikramiyesi de bu artış oranıyla sınırlı olduğu için temmuz ayında kıdem tazminatı tavanı ve memurların emekli ikramiyesi de resmi enflasyonun altında kalacak. Halen yaklaşık 65 bin TL olan kıdem tazminatı tavanı yaklaşık 9 bin........

© Birgün