Σήμερα η Τουρκία παρουσιάζει πρόοδο στις υποδομές και στην αστικοποίηση και ταυτοχρόνως χρόνια προβλήματα, μερικά από τα οποία δεν αναγνωρίζει: εισοδηματικές και περιφερειακές ανισότητες, μεγάλη οπισθοδρόμηση της δημοκρατίας και του κοσμικού κράτους, επιμονή στις ασιατικές αξίες και στον οθωμανικό μεγαλοϊδεατισμό.

Το ΑΕΠ υπερβαίνει τα 1,6 τρισεκατομμύρια δολάρια (nominal), με ανάπτυξη περίπου 2,5-3,6% το 2025 και πρόβλεψη 3,3-4,2% για το 2026. Η οικονομία παραμένει ανθεκτική παρά τις ενεργειακές πιέσεις, με ισχυρή ιδιωτική κατανάλωση και ανασυγκρότηση, αλλά με πολύ υψηλό πληθωρισμό (30-32% ετησίως) τον οποίον η κυβέρνηση προσπαθεί να μειώσει σε μονοψήφιο ποσοστό μέσω δημοσιονομικής πειθαρχίας. Η ανεργία κυμαίνεται στο 8-8,5%, αλλά η υποαπασχόληση, ιδιαίτερα των νέων κάτω των 25 ετών φτάνει το 20%. Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ (πάλι nominal) είναι περίπου 18.000 δολάρια, (έναντι 27.000 της Ελλάδας και 48.000 της Γαλλίας): αν και η χώρα κατατάσσεται στις αναδυόμενες οικονομίες μεσαίου εισοδήματος, με βελτιώσεις σε πιστωτικές αξιολογήσεις, στην Τουρκία υπάρχει εκτεταμένη φτώχεια· ο καθαρός κατώτατος μισθός, με τον οποίον αμείβεται πάνω από το 40% του εργατικού δυναμικού, δεν επαρκεί για να υπερβεί μια οικογένεια το όριο της φτώχειας κάτω από το οποίο ζουν περίπου 20 εκ. Τούρκοι. Σύμφωνα με στοιχεία της Τurkstat και της Eurostat υπολογίζεται ότι ζει το 12% του πληθυσμού κάτω από το όριο πείνας,, αν και, τα τελευταία χρόνια, εξαιτίας της μείωσης του μέσου μεγέθους των νοικοκυριών έχει μειωθεί στα 3 άτομα, με παράλληλη αύξηση των μονομελών νοικοκυριών, το ποσοστό τείνει να μειώνεται. Η Τουρκία είναι συνταγματικά κοσμική, λαϊκή δημοκρατία, αλλά καθώς το 99% του πληθυσμού είναι μουσουλμάνοι —κυρίως Σουνίτες, με σημαντική Αλεβίτικη μειονότητα— το Ισλάμ είναι βαθιά ενταγμένο στην καθημερινή ζωή (προσευχές, Ραμαζάνι, επίσημη θρησκευτική ρητορική) και η τάση εκκοσμίκευσης αφορά μόνο τους νέους. Τα τελευταία 15 χρόνια παρατηρείται αύξηση των μη θρησκευόμενων από 2% σε 8% και μείωση των πολύ ευσεβών από 55% σε 46%. Η κυβέρνηση Ερντογάν και το κόμμα του, το AKP, προωθούν τις συντηρητικές αξίες και τη θρησκευτική εκπαίδευση, δημιουργώντας εντάσεις με τους κοσμικούς κύκλους. Πάντως, η πλειοψηφία φαίνεται να πιστεύει ότι Τουρκία μπορεί να είναι μουσουλμανική και ταυτοχρόνως δημοκρατική: στη Σαρία αντιτίθεται το 65% των Τούρκων, με το 48% να δηλώνει «σθεναρά αντίθετο». Το 32% δηλώνουν ότι θα ήθελαν θέσπιση της Σαρία ως επίσημο νόμο του κράτους. Μεταξύ των ψηφοφόρων του κυβερνώντος κόμματος του Ερντογάν, το ποσοστό υποστήριξης της Σαρία ανέρχεται στο 55%, ενώ, μεταξύ των οπαδών της κεμαλικής/κοσμικής αντιπολίτευσης, της αριστεράς και των υπερεθνικιστών, το ποσοστό κατακρημνίζεται στο 20%. Η Τουρκία αποτελεί εξαίρεση στον ισλαμικό κόσμο λόγω της βαθιά ριζωμένης κεμαλικής παράδοσης του κοσμικού κράτους (Laiklik): σε άλλες μεγάλες μουσουλμανικές χώρες η στήριξη στη Σαρία είναι σχεδόν καθολική (Μαλαισία: 93% υπέρ, Μπαγκλαντές: 89% υπέρ, Ινδονησία: 89% υπέρ).

Οι θρησκευτικές........

© Athens Voice