Στα τελευταία του χρόνια, ο Γιούργκεν Χάμπερμας ήταν ίσως ο πιο σταθερός φιλοσοφικός υποστηρικτής της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αναγνώριζε ότι ο συνασπισμός αυτός —όπως και η Δύση γενικότερα— δεν είχε ακόμη πραγματοποιήσει την αληθινή δημοκρατική υπόσχεσή του, όπως την αντιλαμβανόταν ο ίδιος. Αλλά ισχύει ακόμη αυτή η υπόσχεση σε μια πολιτική οντότητα που ορίζεται όλο και περισσότερο μέσα από έναν υπαρξιακό αγώνα με εσωτερικούς εχθρούς, οι οποίοι πρέπει να κρατηθούν μακριά από την εξουσία με κάθε αναγκαίο μέσο —συμπεριλαμβανομένης ακόμη και της ακύρωσης των εκλογών;

Ποια ήταν αυτή η υπόσχεση; Ότι, στο πλαίσιο της «επικοινωνιακής πολιτικής», οι άνθρωποι θα μπορούσαν να αποφύγουν την καταπιεστική, ολοκληρωτική παρουσία του κράτους. Καθ’ όλη τη διάρκεια της καριέρας του, ο Χάμπερμας πολεμούσε, λοιπόν, εκ μέρους του φιλελεύθερου-δημοκρατικού πολιτικού εγχειρήματος εναντίον των σκεπτικιστών τόσο στα αριστερά του (Αντόρνο και Χορκχάιμερ) όσο και στα δεξιά του (Sloterdijk). Με αυτόν τον τρόπο επιχείρησε επίσης να συστηματοποιήσει αυτό που ονόμαζε «ηθική του λόγου»: ένα σύνολο κανόνων που στηρίζουν τη λειτουργία μιας ελεύθερης, ανοιχτής, μη καταναγκαστικής δημόσιας σφαίρας. Από τη μία πλευρά, η απόγνωση στην οποία περιήλθαν πολλοί δυτικοί........

© Athens Voice