Üç Dünya Teorisi, Mao’nun son döneminde (1970-’76) ABD ile başlayan yakınlaşmanın Deng Xiaoping döneminde tam bir ittifaka dönüşmesi zemininde Çin Komünist Partisi tarafından öne sürülmüştü. Çin bu teori ile kendisini Üçüncü Dünya’nın lideri ilan etmekle kalmıyordu. Kendi yanlısı olan partilere de Üçüncü Dünya devletleriyle yakın iş birliğini öneriyordu. “İki süper güce” (ABD ve SSCB’ye) karşı, özellikle de SSCB’ye karşı, bu devletler desteklenmeliydi. Bu teoriyi Türkiye’de pratiğe geçiren yegâne parti Doğu Perinçek’in TİKP’si olmuştu. Bu partiye ait “Aydınlık” gazetesi, “Sovyetler’in beşinci kolu” saydığı devrimcileri adresiyle birlikte devlete sayfa sayfa ihbar ederek sözde emperyalizme karşı mücadele (!) veriyordu. 12 Eylül Darbesi’nden sonra yine de tutuklanan Doğu Perinçek, var güçleriyle devleti destekledikleri hâlde neden tutuklandığını soruyordu mahkeme heyetine.

1991’de SSCB yıkıldı. SSCB’yi zor yoluyla yıkan yeniyetme Rus kapitalistleri, Rusya’yı sanayisizleştirip mafya ekonomisine sürükleyerek ABD’ye bağımlı hâle getirdiler. Rusya’nın kapitalizmin Büyük Güçleri arasına katılması için 2008 sonrası dönemi beklemek gerekecekti. Bu dönemde Üç Dünya Teorisi tüm anlamını yitirmişti. Onu ikame eden “Küresel Güney” teorisi bu dönemde geliştirildi. Çin devletinin bu teorinin geliştirilmesine aktif katkısı asla göz ardı edilmemelidir. 1978’den itibaren kapitalist bir modeli benimseyen Çin, kendisini ezilen Güney ülkeleri arasına yerleştiren bu teori ile dünya solunu teorik açıdan manipüle etti. Çin tekelci kapitalizmi, 1997’de Hong Kong’un iadesi ve 2000’de DTÖ’ye katılım ile birlikte atılım yaparak dünya emperyalizminin Büyük Güçlerinden birisine dönüştü. Çin emperyalizmi ne denli gelişirse, Küresel Güney teorisi de solda o denli karşılık buluyordu.

Küresel Güney teorisiyle geçmişin Üç Dünya Teorisi arasındaki en açık paralellik ise niteliğinden bağımsız olarak devletlerin desteklenmesinde somutlanıyordu. 1978-1991 (Üç........

© Artı Gerçek