İzmir’in, özellikle de kent içi turizmine canlılık getirmesi için düşünülen “Anadolu Medeniyetleri Müzesi” projesi, yirmi yıla yakın süredir kentin gündeminde yer alıyor.

Bugün itibarıyla merkezi ve yerel yönetimin gözünde akıbetinin ne olduğunu da bilmiyoruz…

Aziz Kocaoğlu’nun Büyükşehir Belediye Başkanlığı sırasında, projenin nerede yapılacağı sorusu “Bir İzmir Klasiği”ne takılarak sakız gibi uzayan yıllarca tartışılmış, konunun muhatapları arasında bir fikir birliğine dahi varılamamıştı. Bu belirsizlik Tunç Soyer’in ve mevcut Başkan Cemil Tugay döneminde de maalesef sürüyor.

2010’lu yıllarda, Ertuğrul Günay’ın Kültür Bakanlığı döneminde, Alsancak-Şehitler Bulvarı’ndaki eski Sümerbank arazisi önerilmişti. Aziz Başkan’ın görüşü ise müzenin Sasalı’da yapılması yönündeydi. Bu lokasyonun hangi neden-sonuç ilişkisi gözetilerek önerildiği ise anlaşılamamıştı…

Konuşuldu, konuşuldu, konuşuldu…

Ve konu kapandı.

Cemil Başkan’ın proje hakkında ne düşündüğünü doğrusu çok merak ediyorum.

Ancak bu noktada bir haklı teslimini de yapmamız gerek. “Anadolu Medeniyetleri Müzesi” projesini kentin gündemine ilk getiren kişi, dünyayı çok iyi tanıyan Ekonomist Dr. Ali Nail Kubalı idi. Ancak Kubalı, gelişigüzel bir müze binası değil, İspanya’nın Bilbao kentindeki Guggenheim Müzesi benzeri mimari estetiğe sahip, dünyada marka olabilecek bir yapı önermişti. Kubalı, İzmir’i dünyaya tanıtacak Anadolu Medeniyetleri Müzesi’nin Guggenheim Müzesi’nin mimarı Frank Gehry ya da Irak asıllı ünlü mimar Zaha Hadid gibi dünyanın en ünlü mimarlarından birinin çizimiyle hayat bulması gerektiğini vurgulamıştı.

Frank Gehry tam bir ay önce, 5 Aralık 2025’te 96 yaşında ebedi uykusuna yattı. ZahaHadid ise 2016 yılında zaten Hakk’ın rahmetine kavuşmuştu.

Bizim meşhur müzenin henüz yeri bile belli değil…

İzmir, Türkiye Cumhuriyeti’nin bağımsızlık savaşında ilk ve son kurşunlara tanıklık eden bir şehir olarak, böylesi uluslararası çapta bir projeyi fazlasıyla hak ediyor.

Bu noktada konunun taraflarına somut bir öneride bulunmak isterim…

Madem bir müze yerinde bile anlaşamıyoruz, “dünyanın en büyük kent agorası” olan İzmir Agorası’nın üzerinde bu müzeyi neden yapmıyoruz?

Durun, hemen itiraz cümleleri kurmayın…

Yunanistan’ın başkenti Atina’daki Akropol’ün hemen altında yer alan ve Avrupa’nın en fazla ilgi çeken müzeleri arasında bulunan Akropol Müzesi, böylesi bir zekânın ürünü olarak her yıl yüz binlerce turiste ev sahipliği yapıyor. Bu müzeyi açıldıktan birkaç ay sonra, 2009 yılında ziyaret etmiştim. Sonraki yıllarda iki kez daha ziyaret etme şansı buldum. Müze binası, kazı alanının üzerine özel inşaat ve mimari teknikler kullanılarak “temelsiz olarak” inşa........

© 9 Eylül Gazetesi