menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

ABD’nin büyük stratejisi, Rusya ve Çin

28 40
thursday

Tarihte her zaman jeopolitik düzlemde, deniz güçleriyle kara güçleri arasında rekabet yaşanır. Kaçınılmazdır bu rekabet.

ABD, önemli, büyük bir deniz gücüdür. Bugün eski günlerinde olmasa bile İngiltere; imparatorluk aklı ve tecrübesiyle, diplomasi becerisiyle, istihbarat kabiliyetiyle öne çıkar. Ada ülkesidir, deniz gücüdür. Geçmişte Avrupa’da İspanya, Portekiz, Hollanda önemli deniz güçleri olarak dikkat çekmiş, zamanla takatten düşmüş, devamını getirememişlerdir.

Deniz gücü olmak için, diğer unsurların yanında, nükleer denizaltıya sahip olmak, uçak gemilerine sahip olmak, etkili, caydırıcı bir donanmaya sahip olmak, güçlü bir deniz ticaret filosuna sahip olmak gerekir. Tüm bunlar, elbette ekonomik, teknolojik, bilimsel, endüstriyel güce sahip olmak demektir. Ama yine de yetmezler. Fazlası gerekir.

Güçlü, etkili, caydırıcı bir deniz gücü, aynı zamanda, rakip – hasım kara gücünün, deniz gücü olmaya çalışmasını, deniz gücüne dönüşmesini engelleyecek akla, olanaklara da sahip olmalıdır.

Bu yüzden ABD; Rusya’nın açık denizlerde, sıcak denizlerde etkili olmasını, oralarda bayrak göstermesini, kalıcı biçimde donanma bulundurmasını önlemeye çalışmaktadır. Ukrayna’yı Rusya’ya karşı cepheye sürmesinin, Suriye’de Rusya’yla vekâlet savaşı vermesinin sebeplerinden biri de budur. Keza Baltık Denizi’nde, Ege Denizi’nde, Akdeniz’de, Karadeniz’de ABD’nin etkili olma çabası da yine bu amaca yöneliktir.

ABD; aynı şekilde Çin’i de çevrelemek için elinden geleni yapmaktadır. Asya Pasifik’te attığı adımların, öncülük ettiği ittifakların sebebi budur. QUAD (ABD, Avustralya, Hindistan, Japonya), AUKUS (Avustralya, Birleşik Krallık, ABD) gibi ittifakların, NATO’ya kardeş örgütlerin amacı Çin’i kuşatmaktır. ABD; Filipinler, Güney Kore gibi müttefiklerini de kullanmaya çalışır o bölgede.

Dahası, ABD; Japonya’yla mevcut askeri ilişkisini daha da geliştiriyor. İki ülke ortak komuta yapısı kuruyorlar. Japonya silahlanıyor. ABD, Japonya ve Avustralya ortak hava savunma sistemi kuruyorlar. Tatbikatlar yapıyorlar. Tüm bu adımların amacı, Çin’i güneyinden ve doğusundan kuşatmak, yakın çevresinde, özellikle de yakın denizlerde sıkıştırmak, denizle bağını mümkün olduğunca kesmek.

ABD; Rusya – Çin yakınlaşmasını önleyemediği için, en azından iki devleti Pasifik’te birlikte davranmaktan uzak tutmaya çalışıyor. Bunları yapmaya çalışırken de hem........

© 12punto